Aydın Lətifov

Ümummilli Lider Heydər Əliyev:
“Ordubadı haqlı olaraq Azərbaycan torpağının incisi adlandırırlar. Ordubad bağlarının, şəlalələrinin, dağ göllərinin təkrarsız gözəlliyi ilə məşhurdur. Qədim arxitektura abidələri ilə zəngin olan Ordubad şəhərinin şöhrətini onun əməkçiləri özlərinin bugünkü işləri ilə daha da artırırlar”.
Qədim diyarda görüşlər //Kommunist qəzeti // 1980-ci il, 26 may

Xasiyyət – ağıl və düşüncəyə ehtiyac olmadan, nəfsi asanlıqla fəaliyyət göstərməyə məcbur edən fitri xüsusiyyətdir.

“Hikmət”in yeddi növü var: birinci, zəka; ikinci, dərk sürəti; üçüncü, zehin aydınlığı; dördüncü, öyrənmə asanlığı (diqqət); beşinci, ağıl gözəlliyi; altıncı, hafizə; yeddinci, hazırcavablıq.

Zəka ona deyilir ki, çoxlu hadisə və xüsusiyyətlər içərisindən ilk baxışda, dərhal, ani surətdə (şimşək sürəti ilə) özünə lazım olanı seçə, asanlıqla düzgün nəticə çıxara bilsin.

Dərk sürəti ona deyilir ki, nəfs yalnız öyrəniləsi şeylərə doğru yönəldilsin, mənimsəmədə “dayanmaq”, “duruxmaq” kimi “rəzilətlərə” ehtiyac qalmasın.

Zehin sürəti ona deyilir ki, nəfsin istedadı iztirab və təşviş keçirmədən, tərəddüdə yol vermədən istənilən məqsədə yönəldilmiş olsun.

Öyrənmə asanlığı (diqqət) ona deyilir ki, nəfs diqqəti nəzəri üzərində səyi artırsın, o, müxtəlif xatirələr, ümumiyyətlə, özünə aid olan məsələlərlə deyil, heç bir maneəyə baxmadan yalnız tələb edilən məsələyə yönəldilmiş olsun.

Ağıl gözəlliyi ona deyilir ki, istər mübahisə, istər tədqiqat, istərsə kəşfdə həqiqət necədirsə, həmin hədd və həmin kəmiyyətdə qorunub saxlanılsın, nə daxili ehtimala, nə də xarici təsirə yol verilməsin.

Hafizə ona deyilir ki, ağıl, təsəvvür, təfəkkür və ya təxəyyül vasitəsilə ümumiləşdirilib yığcamlaşdırılmış anlayışlar (surətlər) yaxşı mühafizə edilib, yaxşı yadda saxlanıla bilsin.

Hazırcavablıq ona deyilir ki, dərk edilmiş və yadda saxlanılmış anlayışlar istənilən vaxt asanlıqla xatırlanıb deyilə bilsin.

“Şücaət” cinsinə daxil olan növlərin miqdarı on birdir: birinci, nəfsin ağayanalığı, ikinci, qoçaqlıq, üçüncü, alicənablıq, dördüncü, mətanət, beşinci, helm, altıncı, nəfsin sakitliyi (təmkin), yeddinci, hünər, səkkizinci, dözümlülük, doqquzuncu, təvazökarlıq, onuncu, qeyrət, on birinci, riqqət.

Nəfsin ağayanalığı ona deyilir ki, nəfs var-yoxluğa, az-çoxluğa böyük əhəmiyyət verməyə, mülayim və qeyri-mülayim işləri yola verməyi bacara.

Qoçaqlıq ona deyilir ki, nəfs öz möhkəmliyi üzərində hakim olsun, qorxu vaxtı səbir və təmkinini mühafizə etsin, nizam-intizamsız hərəkətlərə yol verməsin.

Alicənablıq ona deyilir ki, nəfs bu dünyadakı şan-şöhrət, eyş və işrət kimi şeylərə aludə olmaya, onların varlığı ilə şadlanıb, yoxluğu ilə kədərlənməyə, hətta ölümdən də qorxmaya.

Mətanət ona deyilir ki, nəfsin bədbəxtlik, ələm, kədər və ağır günlərə dözmək müqaviməti sarsılmaz ola, belə vəziyyət yarandıqda məğlubiyyətə uğramaya.

Helm ona deyilir ki, nəfsdə həlimlik olsun, qəzəb onu tez yerindən oynada bilməsin, xoşuna gəlməyən bir hadisə baş verəndə özündən çıxıb fitnə qoparmasın.

Birinci Qarabağ müharibəsi

Birinci Qarabağ müharibəsi — 1980-ci illərin sonlarından 1994-cü ilin mayına kimi Azərbaycanın cənub-qərb hissəsində yerləşən Qarabağ bölgəsində Ermənistan Respublikası və onun tərəfindən dəstəklənən Qarabağın etnik ermənilərinin əksəriyyəti ilə Azərbaycan Respublikası arasında baş vermiş etnik və ərazi münaqişəsidir.

İkinci Qarabağ müharibəsi, Vətən müharibəsi, 44 günlük müharibə və ya "Dəmir Yumruq" əməliyyatı — Azərbaycan Silahlı Qüvvələri və Ermənistan Silahlı Qüvvələri arasında Dağlıq Qarabağda davam edən silahlı qarşıdurma. Atəşkəsdən sonra müşahidə olunan ən gərgin və uzunmüddətli döyüşdür. Beynəlxalq səviyyədə Azərbaycanın bir hissəsi kimi tanınan, lakin Ermənistan hökümətinin idarəetməsi altında yaradılan Qondarma Dağlıq Qarabağ Respublikası ilə bağlı həll olunmamış münaqişənin son gərginləşməsidir.

2023-03-21 22:23:11

Naxçıvanda ilk Tarix-Etnoqrafiya Muzeyinin yaradıcısı Ordubadlı kimdir?

AMEA Naxçıvan Bölməsi, Tarix, Etnoqrafiya və Arxeologiya İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, tarix üzrə fəlsəfə doktoru
Xalqları - etnosları, onların məişətini, adətlərini, etnik biliklərin yaranması və inkişafını, onların yayılması və qarşılıqlı mədəni əlaqələrini, öyrənən etnoqrafiya elminin tarixi çox qədimdir. Qədim Misir, Babilistan, Assuriya, Qədim Hindistanın və Çinin yazılı mənbələrində, antik ədəbiyyatda, orta əsr tarixçi və etnoqrafların əsərlərində müxtəlif etnoqrafik məlumatlara rast gəlirik.

Yazının tamamı üçün : klik edin.

2023-03-21 19:22:58

Aydın Lətifov

Neftçi

Lətifov Aydın İbrahim oğlu 1931-ci ildə Ordubad şəhərində qulluqçu ailəsində anadan olmuşdur.

1939-cu ildə Ordubad şəhər orta məktəbinin 1-ci sinfinə daxil olub, 1949-cu ildə həmin məktəbin 9-cu sinfini bitirib. Ordubad şəhərinin Kon- serv zavodunda fəhlə, sonra isə Ordubad barama toxumu zavodunda işləmişdir. Eyni zamanda təhsilini Ordubad şəhər gecə fəhlə-gənclər məktəbində davam etdirmişdir.

A. İ. Lətifov 1950-ci ildə Azərbaycan Sənaye İnstitutunun neft-mə'dən fakültəsinə daxil olmuşdur. 1955-ci ildə həmin institutu bitirib Leninneft Neft Mə'dənləri İdarəsinə işə göndərilmişdir. Burada neftçıxarma operatoru, neftçıxarma sahəsinin rəisi, böyük mühəndis, mə'dən müdiri vəzifələrində çalışmışdır. 1963-cü ilin avqust ayında "Şirvanneft" Neft Mə'dənləri İdarəsinə baş mühəndis vəzifəsinə tə'yin olunmuşdur. 1970-ci ildə həmin idarənin rəisi, 1973-cü ilin aprel ayında "Azərneft" İstehsalat Birliyində istehsalat şöbəsinin rəisi vəzifəsinə irəli çəkilmişdir. 1974-cü ilin aprel ayında "Qaradağneft" neft mə'dənləri idarəsinin rəisi vəzifəsinə təyin olunmuşdur.

1975-ci ilin avqust ayında "Azərneft" İstehsalat Birliyinin Baş mühəndisi vəzifəsinə tə'yin olunmuşdur. Burada 1987-ci ilin mart ayına kimi işləmişdir. 1987-ci ilin mart ayında Azərbaycan Elmi Tədqiqat Neft İnstitutunun direktorunun elmi işlər üzrə birinci müavini, 1992-ci ilin aprel ayında isə "Azərneft" Konserninin istehsalat şöbəsinin rai si te'yin olunmuş, 1993-cü ilin oktyabr ayına kimi bu vəzifədə çalip- mişdir. 1993-cü ilin oktyabrında "Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin Neftçıxarma üzrə Baş İdarəsinin Quru üzrə baş mühəndisi vəzifəsing keçirilmişdir. A.İ.Lətifov 1994-cü ilin fevral ayında Azərbaycan Dovlət Neft Şirkətinin Quruda Neftçıxarma İstehsalat Birliyinin baş mühəndisi, baş direktorunun müavini vəzifəsinə təyin olunmuş və çalışmışdır.

rda, 1971-ci ildə Azərbaycan SSR-nin Əməkdar mühəndisi fəx adını almışdır. 1971-ci ildə "Fəxri Nişan" ordeni və 1976-cı ildə "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordenləri ilə təltif olunmuşdur. 2 dəfə SSRİ-nin neft sənayesinin ə'laçısı adına layiq görülmüşdür.

1978-ci ildə 1 ay müddətində ABŞ-da, 1996-cı ildə 10 gün Çin Xalq Respublikasında məzuniyyətdə olmuşdur. 20 elmi məqalənin, 18 ixtiranın və 40-dan çox səmərəli təklifin müəllifidir.

Lətifov Aydın İbrahim oğlunun başqalarına nümunə olan zəngin həyat yolu vardır.